Posts tonen met het label Sterren. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Sterren. Alle posts tonen

zaterdag 5 januari 2013

Melkwegkern spuwt deeltjesstromen door geboorte van miljoenen sterren


De nieuw ontdekte deeltjesstromen uit het centrum van de Melkweg in lichtblauw. De achtergrond is een foto van de hele hemel op dezelfde schaal. Het Melkwegvlak is duidelijk zichtbaar. De kromming van de deeltjesstromen is echt en wordt niet veroorzaakt door projectie-effecten. Credit: E. Carretti (CSIRO); optical image - A. Mellinger (Central Michigan University); scientific imager -E. Bressert (CSIRO)Credit: E. Carretti (CSIRO); optical image - A. Mellinger (Central Michigan University); scientific imager -E. Bressert (CSIRO)

Een continue stroom van geladen deeltjes barst uit het centrum van ons sterrenstelsel, de Melkweg. De deeltjesstroom is een bijproduct van de geboorte van nieuwe sterren en lijkt medeverantwoordelijk voor het magnetisch veld dat de Melkweg doordringt. Een onderzoeksgroep met onder anderen de Nederlandse astronoom Marijke Haverkorn (Nijmegen en Leiden) publiceert dit resultaat op 3 januari in Nature.

Enorme hoeveelheden geladen deeltjes stromen met duizend kilometer per seconde uit het centrum van de Melkweg, blijkt uit metingen met de Australische 64-meter Parkes radiotelescoop. “Dat is razendsnel – zelfs voor astronomen”, zegt teamleider Dr. Ettore Carretti van de Australische onderzoeksorganisatie CSIRO. De stroom bevat buitengewoon veel energie – ongeveer net zoveel als een miljoen exploderende sterren. De stroom meet ongeveer vijftigduizend lichtjaar: de helft van de lengte van de gehele Melkwegschijf. Vanaf de aarde gezien strekt de stroom zich uit over zo’n tweederde van de hemel van horizon tot horizon.

De onderzoekers – afkomstig uit Australië, de VS, Italië en Nederland – maken aannemelijk dat de deeltjesstroom voortkomt uit de vorming van nieuwe sterren in het centrum van de Melkweg. Dat leiden ze af uit precieze metingen van radiogolven die de deeltjesstroom uitzendt onder invloed van het magneetveld van de Melkweg. Verscheidene generaties sterren die geboren worden en ontploffen, zo’n honderd miljoen jaar lang, laten in de draaiende Melkweg stromen van radiostraling achter in de vorm van een kurkentrekker, die nu is ontdekt.

De deeltjesstroom uit het centrum van de Melkweg sleurt niet alleen gas en hoogenergetische elektronen mee, maar ook sterke magneetvelden, legt Marijke Haverkorn uit. Zij houdt zich bezig met de magnetische eigenschappen van het heelal. “De metingen de we nu hebben gedaan, helpen om de belangrijke vraag te beantwoorden hoe de Melkweg zijn magnetisch veld maakt en onderhoudt. Deze stromen lijken daar een grote rol in te spelen.”

De deeltjesstroom komt overeen met de enorme ‘Fermi-bellen’ van gammastraling die in 2010 met behulp van NASA’s Fermi-telescoop zijn ontdekt en zijn gepubliceerd in Nature. Er waren toen twee mogelijke oorzaken voor deze verrassende Fermi-bellen: sterke stervorming of uitbarstingen van het zwarte gat in het midden van de Melkweg. “Onze metingen vertellen ons dus nu dat de bellen zijn ontstaan door de vorming van miljoenen sterren, dicht bij het Melkwegcentrum”, zegt Haverkorn.

Doordat de stroom loodrecht uit de kern van de Melkwegschijf de ruimte in gaat, als een as in een wiel, is er geen enkele dreiging voor de aarde en ons zonnestelsel, dat op dertigduizend lichtjaar van het centrum van de Melkweg zijn rondjes draait.

Bron: Astronomie.nl

woensdag 26 december 2012

Een bewoonbare planeet ontdekt rond Tau Ceti


Voorstelling van hoe het stelsel er uit zou kunnen zien. (J. Pinfield for the RoPACS network)

Een internationaal team van astronomen heeft zes planeten ontdekt rond een ster die lijkt op onze zon, en een van die planeten ligt waarschijnlijk in de bewoonbare zone. De ster in kwestie is Tau Ceti, die slechts 12 lichtjaar van ons verwijderd is en met het blote oog zichtbaar is.

De planeten zijn naar schatting twee tot zes keer groter dan de aarde. Een planeet zou zo'n vijf keer groter zijn dan de aarde en ze ligt in wat men de Goudlokjezone noemt. Die zone, die ook de leefbare zone of de bewoonbare zone genoemd wordt, is de zone waarin de temperatuur zodanig is dat water op een planeet niet overal bevriest of verdampt. Dat maakt leven zoals wij het kennen, mogelijk.

De benaming Goudlokjezone komt van het sprookje "Goudlokje en de drie beren" waarin Goudlokje drie borden pap proeft, waarvan er een te warm is, een te koud en het derde precies goed.

De planeet zou dichter bij Tau Ceti liggen dan de aarde bij de zon, aangezien Tau Ceti kleiner is dan de zon en iets zwakker (kleine foto, links de zon, rechts Tau Ceti).


Wikimedia

De astronomen verzamelden informatie van meer dan 6.000 observaties met drie telescopen, in Hawaï, Chili en Australië, om de planeten te ontdekken. Het planetensysteem werd ontdekt met een proces dat de "radial velocity method" genoemd wordt. Daarmee zoekt men naar een schommeling van de ster die veroorzaakt wordt door de aantrekkingskracht van de rondcirkelende planeten.

Professor Steve Vogt van de University of California at Santa Cruz, die deel uitmaakte van het team, zei dat de ontdekking van de planeten "overeenstemt met de opkomende zienswijze dat zo goed als elke ster planeten heeft, en dat het melkwegstelsel veel van dergelijke bewoonbare planeten zo groot als de aarde moet bevatten. Ze zijn overal, zelfs vlak in de buurt".

woensdag 24 oktober 2012

Zo ziet een stervende ster eruit...

Geen enkele ster schijnt voor eeuwig. Op een gegeven moment is zijn energiebron leeg. De Helix Nebula is een stervende ster op 650 lichtjaren hiervandaan. Twee Nasa telescopen konden de spectaculaire gebeurtenis begin oktober vastleggen op deze foto:

Ooit zal dit ook met de zon gaan gebeuren

























Bron: Business Insider via Welingelichtekringen.nl   

donderdag 11 oktober 2012

Astronomen ontdekken onverwachte structuur in materiaal rond oude ster



Met behulp van de ALMA-radiotelescoop hebben astronomen een totaal onverwachte spiraalstructuur ontdekt in het materiaal rond een oude ster. Dat heeft de Europese Zuidelijke Sterrenwacht ESO bekendgemaakt. M.A.T. Groenewegen van de Koninklijke Belgische Sterrenwacht maakt deel uit van het team.

In het gas rond de rode reuzenster R Sculptoris stootten de onderzoekers met de krachtige radiotelescoop verrassend op een spiraalstructuur. Het is de eerste keer dat rond een stervende ster zowel een bolvormige buitenschil als een daarbinnen gelegen spiraalstructuur is ontdekt.

Het is ook voor het eerst dat astronomen zo'n spiraal ruimtelijk in kaart konden brengen. De vreemde vorm is waarschijnlijk ontstaan doordat een (niet-waarneembare) begeleidende ster om de rode reus cirkelt, vermoedt de ESO.

De astronomen ontdekten tot hun verrassing ook dat de rode reus onverwacht veel materiaal heeft uitgestoten. Omdat ze grote hoeveelheden materiaal uitstoten, dragen rode reuzen als R Sculptoris belangrijk bij aan het stof en gas dat het leeuwendeel vormt van het ruwe materiaal waaruit toekomstige generaties van sterren, planetenstelsels en uiteindelijk ook leven ontstaan, beklemtoont de ESO.


Bron: Belga.be via HLN.be

donderdag 2 februari 2012

woensdag 9 november 2011

Sterren die niet kunnen bestaan

Onderzoekers hebben met de NASA -ruimtetelescoop GALEX sterren ontdekt op plaatsen waar ze helemaal niet gevormd kunnen worden volgens de gangbare theorie. Astronomen ontdekken dat het heelal veel spannender en mysterieuzer is dan we tot nu toe dachten.

Leven waar niemand het verwachtte

In de jaren zeventig deden biologen een ongelofelijke ontdekking. In bijna kokend water in vulkanische bronnen van de supervulkaan Yellowstone, kortom een omgeving die wordt gebruikt om voedingsmiddelen te steriliseren, bleken nieuwe, nog onbekende organismen voor te komen met DNA dat sterk afweek van de tot dan toe bekende bacteriën. Toen onderzoekers eenmaal op onverwachte plaatsen begonnen te zoeken, doken deze ‘extremofielen’ overal op. In het binnenste van kerncentrales, in kilometers diep ijs en in van zware metalen vergeven water dat chemisch het meeste weg heeft van verdund zwavelzuur. Nu weten we dat deze archaeae, met bacteriën en organismen met een celkern – de drie verschillende hoofdtakken van het rijk van het leven vormen (als het hierbij blijft, uiteraard).

Stellar extremophilesStervorming op onverwachte plaatsen

De gangbare wijsheid leert dat stervorming alleeen daar optreedt waar er voldoende galactisch gas aanwerzig is. Immers: gaswolken moeten samentrekken en hun zo opgewekte warmte effectief kunnen lozen voor ze een ster kunnen vormen. Gaswolken, zeker het zeer ijle gas tussen de sterren, laat staan dat buiten de melkwegstelsels, trekken niet zomaar samen. Atomen en moleculen gedragen zich namelijk net zo als grotere voorwerpen onder invloed van een zwaartekrachtsveld: ze draaien in een elliptische baan om een zwaartekrachtsbron. Allen als ze energie verliezen, bijvoorbeeld door botsingen of afremming door het uitzenden van fotonen in een magnetisch veld, spiralen ze naar binnen. Omdat interstellaire gaswolken zo extreem dun zijn is er vrijwel niets om ze af te remmen. Dachten astronomen.

Lees verder op: Visionair.nl

maandag 31 oktober 2011

‘Uitzetting heelal door opbrandende sterren’

Als fysicus ArtoAnnila gelijk heeft, bestaat er helemaal geen donkere energie, maar klopt onze rekenmethode om de afstand en snelheid van supernova’s te berekenen, domweg niet.  En veroorzaken sterren en supernova’s zelf de uitzetting als gevolg van een kwantumeffect. Food for thought, want deze oplossing is verrassend elegant…

De snelste route voor licht

Terwijl het licht vanaf de supernova voortreist, neemt het uitzettende heelal af in dichtheid. Als licht van een gebied met hoge dichtheid (zoals toen het heelal nog jong was of in de buurt van een zware ster) naar een gebied met lage dichtheid reist, schrijft Maupertuis’ principe van minimale actie voor dat het licht impuls verliest. Licht met een lagere impuls krijgt een grotere golflengte en wordt dus ‘roder’. Maupertuis’ principe bepaalt volgens Annila ook dat als het licht gebieden met een hoge energiedichtheid, zoals rond een ster, passeert, de lokale lichtsnelheid vermindert en de bewegingsrichting verandert.

Lees verder op: Visionair.nl

donderdag 27 oktober 2011

Astronomen ontdekken complexe organische materie in het universum

Astronomen hebben ontdekt dat zeer complexe organische verbindingen overal in het universum bestaan. Dat is vandaag te lezen in het tijdschrift Nature.

De resultaten suggereren dat complexe organische moleculen niet alleen het domein van levende organismen zijn, maar van nature worden gemaakt door sterren.

Professor Sun Kwok en Dr. Yong Zhang van de Universiteit van Hong Kong tonen aan dat een organische substantie die veel in het universum wordt aangetroffen een combinatie van aromatische en alifatische bestanddelen bevat.

De verbindingen zijn zo complex dat hun chemische structuur overeenkomsten vertoont met die van steenkool en aardolie. Omdat steenkool en olie de overblijfselen zijn van leven werd altijd gedacht dat dit type organisch materiaal alleen afkomstig zou kunnen zijn van levende organismen. De ontdekking van het team wijst erop dat complexe organische verbindingen in de ruimte kunnen worden aangemaakt, zelfs daar waar geen levensvormen aanwezig zijn.

De onderzoekers keken naar infrarood emissies in sterren, de interstellaire ruimte en sterrenstelsels. Van deze ongeïdentificeerde infraroodbanden werd decennia lang gedacht dat ze afkomstig waren van simpele organische moleculen gemaakt van koolstof en waterstof, die polycyclische aromatische koolwaterstoffen worden genoemd.

Met behulp van de infraroodsatellieten ISO (Infrared Space Observatory) en Spitzer hebben de astronomen vastgesteld dat de chemische structuur van de verbindingen veel complexer is. Deze complexe organische verbindingen worden door de sterren binnen een tijdsbestek van enkele weken geproduceerd.

De sterren produceren niet alleen deze complexe organische materie maar schieten het ook de interstellaire ruimte in. “Ons werk heeft aangetoond dat sterren er geen probleem mee hebben om complexe organische verbindingen te maken,” legde Kwok uit. “Theoretisch gezien is dit onmogelijk maar we zien het voor onze ogen gebeuren.” Het organische sterrenstof vertoont veel gelijkenissen met de structuur van complexe organische verbindingen die gevonden worden in meteorieten.

Bron: Niburu.nl & Physorg.com

maandag 24 oktober 2011

Water en leven verspreid over ruimte?

Wetenschappers hebben met behulp van de Herschel-ruimtetelescoop voor het eerst koude waterdamp gevonden in de planeetvormende schijf rond een jonge ster.

Deze schijf bevat grote hoeveelheden water wat betekent dat planeten met oceanen op veel meer plaatsen in het heelal kunnen voorkomen.
In de schijf rond TW Hydrae, een ster in het sterrenbeeld Waterslang op een afstand van 175 lichtjaar van de Aarde, bevindt zich een ijzige mist. Het onderzoek is gedaan onder leiding van de Leidse astronoom Michiel Hogerheijde en is deels gefiancierd door NASA.

Ultraviolet licht van de ster bevrijdt een klein deel van het water uit het ijs en vormt een dunne laag damp die Herschel kon detecteren met behulp van het infrarood-instrument HIFI.

Astronomen hadden rond bepaalde sterren eerder al hete waterdamp gevonden in planeetvormende schijven. Tot nu toe was er geen direct bewijs dat grote hoeveelheden water zich uitstrekken tot in de koude buitengebieden van de schijven.
“Onze waarnemingen tonen aan dat er voldoende water in de schijf is om duizenden aardse oceanen te vullen,” zei Hogerheijde. De grote vraag is nu of leven beperkt is tot planeten of dat het overal in de ruimte en het universum kan bestaan.

Bron: Niburu.nl & Indiadaily.com