JOHANNESBURG - De rellen bij de Marikana-platinamijn in Zuid-Afrika hebben donderdag aan zeker 25 mensen het leven gekost. Dat heeft een woordvoerder van het ministerie van Volksgezondheid tegen het persbureau SAPA gezegd. '
De minister van Politie, Nathi Mthethwa, zei dat meer dan 30 mensen zijn omgekomen. De politie schoot met traangas en rubberen kogels op honderden stakende mijnwerkers, die met bajonetten en speren waren gewapend. Bij de mijn zijn al enige tijd ernstige rellen rond een illegale staking. Aanleiding is dat twee rivaliserende vakbonden hun invloed proberen te vergroten. Sinds vorige week vrijdag zijn zeker 35 mensen omgekomen.
Volgens de volkskrant zijn dit de grootste rellen in Zuid-Afrika sinds de afschaffing van de apartheid.
Het slechte en koude weer in Zuid-Afrika heeft dit weekeinde aan zeker drie mensen het leven gekost. Duizenden mensen zijn voor de zware regen en sneeuw geëvacueerd. Dat hebben regeringsfunctionarissen vandaag gemeld.
In de Oostelijke Kaapprovincie werden een 69-jarige man en een 44-jarige vrouw zondagochtend dood op straat aangetroffen. In de kuststad Port Elizabeth in dezelfde provincie verdronk één persoon en worden er twee vermist, nadat zij door het water waren weggespoeld. In de kuststad brachten reddingswerkers meer dan 2000 mensen in veiligheid, toen hun huis dreigde te overstromen.
In de afgelopen dagen is rond Port Elizabeth meer dan 100 millimeter regen gevallen.
Zuid-Afrika onderneemt deze week de eerste stappen om afstand te nemen van de dollar als betaalmiddel voor de handel en investeringen in opkomende economieën.
Het land zal naar verwachting de valuta van de Volksrepubliek China, de renminbi, gaan gebruiken. De BRICS-landen willen bovendien een eigen bank gaan oprichten.
Brazilië, Rusland, India, China en Zuid-Afrika, ook wel bekend als de BRICS-landen, zijn begonnen met de besprekingen tijdens een bijeenkomst in New Delhi. De economieën van deze vijf landen omvatten een kwart van de wereldeconomie. Daarnaast is 45 procent van de wereldbevolking woonachtig in de BRICS-landen. Ze bezitten maar liefst 75 procent van de buitenlandse valutareserves.
Meer invloed
Het vijftal probeert al jaren meer invloed te krijgen op het Internationaal Monetair Fonds (IMF) en de Wereldbank. Die instituties die al decennialang de internationale ontwikkelingssamenwerking en het handelsbeleid domineren moeten volgens hen worden hervormd.
De stappen worden ondernomen om een einde te maken aan de hegemonie van de dollar. De grootste bank van Afrika, Standard Bank, zei in een verklaring te verwachten dat tegen 2015 ter waarde van $100 miljard aan Sino-Afrikaanse handel wordt betaald met de renminbi. Bovendien verwacht de bank dat transactiekosten in Afrika als gevolg van het gebruik van de renminbi omlaag gaan waardoor handelsbarrières komen te vervallen.
Stilzwijgende overeenkomst
Het is niet alleen een aanval op de dollar, maar op het gehele internationale financiële regime, geleid door de Wereldbank en het IMF, dat al sinds de Tweede Wereldoorlog de wereldeconomie domineert. Via Zuid-Afrika krijgen de BRICS-landen toegang tot de enorme Afrikaanse markt.
De vijf landen hebben ook collectief opgeroepen een einde te maken aan de stilzwijgende overeenkomst tussen de Verenigde Staten en Europa dat aan het hoofd van de Wereldbank altijd een Amerikaan staat en dat de IMF-president in alle gevallen Europaan is. Ze stellen voor dat de huidige president van de Wereldbank, Robert Zoellick, over drie maanden wordt opgevolgd door een kandidaat uit één van de opkomende landen.
Brazilië en China uitten afgelopen jaar felle kritiek op de Verenigde Staten omdat het land via de kwantitatieve versoepeling haar valuta devalueerde door $600 miljard in de economie te pompen.
China, Brazilië, Rusland, India en Zuid-Afrika, bekend onder de verzamelnaam BRICS, willen een gezamenlijke ontwikkelingsbank opzetten. De landen komen naar verwachting deze week met hun plannen naar buiten. Dat hebben vertegenwoordigers van de landen gezegd op een bijeenkomst in India.
Dit jaar zijn in Zuid-Afrika al 135 neushoorns gedood door stropers. Dat is ongeveer een derde van het aantal neushoorns dat in 2011 werd omgebracht. Dat heeft de Zuid-Afrikaanse regering vandaag bekendgemaakt.
In Atlantis, een Zuid-Afrikaanse stad die in de jaren zeventig gesticht werd om de apartheidsstrategie van de overheid te ondersteunen en “gekleurde” Zuid-Afrikanen uit Kaapstad te verdrijven, is een bijzonder milieuproject opgezet. Atlantis moet de eerste ecologische stad van het land worden.
Milieuvriendelijke en energiezuinige, betaalbare huisvesting kan de donkere geschiedenis van stad, die bekend kwam te staan als ‘apartheidsstad’, uiteindelijk misschien overschrijven.
Kaapstad wil 2400 milieuvriendelijke huizen bouwen voor gezinnen in Witsands, de armste buurt van Atlantis. In Witsands woont de meerderheid van de Xhosa-sprekende minderheid van Atlantis. De stad hoopt dat het project een voorbeeld wordt voor andere duurzame, low-budget huisvesting.
Kenia krijgt een windmolenpark dat binnen twee jaar zeker 353 turbines zal tellen met een totaal vermogen van 300 megawatt. Het grootste windmolenpark in Afrika ten zuiden van de Sahara gaat 600 miljoen euro kosten. De belangrijkste initiatiefnemers hebben op de klimaattop van Durban aangekondigd dat de financiering van het project in maart of april volgend jaar rond zal zijn.
Volgens de Keniaanse zakenkrant Business Daily zal het Lake Turkana Wind Powerpark in het derde kwartaal van volgend jaar al een vermogen van 50 megawatt hebben. Als het windmolenpark helemaal klaar is, zou het meer dan een vijfde van de Keniaanse vraag naar elektriciteit moeten dekken. Kenia zal dan bijna alleen nog groene stroom verbruiken: waterkracht levert nu al 70 procent van de stroom in het land, en Kenia zal de komende jaren ook steeds meer elektriciteit halen uit aardwarmte.
Het project wordt geleid door Aldywich International, een aanvankelijk door Shell en de Nederlandse ontwikkelingsbank FMO geruggensteund bedrijf dat zich vooral toelegt op elektriciteitsprojecten in Afrika. Ook de Deense windmolenproducent Vestas participeert in het project.
Het geld zal van de Afrikaanse Ontwikkelingsbank komen, van twee Zuid-Afrikaanse banken, een Deense ontwikkelingsbank en vooral van de Europese Investeringsbank (EIB). De EIB zal 42,8 miljoen euro in het windmolenpark pompen. De Keniaanse schatkist dekt de investeerders in tegen politieke en andere risico’s.
In Afrika is windenergie vooral een zaak van de Noord-Afrikaanse landen: Egypte heeft het grootste geïnstalleerde vermogen, gevolgd door Marokko en Tunesië. Die landen hebben ook grote ambities. Egypte wil in 2020 12 procent van zijn elektriciteit uit windkracht halen.
Intussen zijn er ook vergevorderde plannen om grote windmolenparken te bouwen in Kenia, Ethiopië, Tanzania en Zuid-Afrika. Zuid-Afrika heeft tijdens de klimaattop in Durban plannen bekend gemaakt voor een windmolenpark met een totaal geïnstalleerd vermogen van 100 megawatt in de buurt van Kaapstad. De Afrikaanse ontwikkelingsbank steunt ook kleinere initiatieven in landen als Kaapverdië en de Centraal-Afrikaanse Republiek.
Zuid-Afrika, gastheer van de VN-klimaattop, heeft het ecologisch toerisme ontdekt. Vorige maand lanceerde de toeristische sector er een groen label. De organisatie Fair Trade in Toerisme Zuid-Afrika (FTTSA) heeft een certificaat ontwikkeld voor toeristische accommodatie en activiteiten op basis van ecologische criteria. Ook fair trade en sociaaleconomische praktijken worden mee in rekening gebracht. Toeristen kunnen zelfs een volledige packagedeal boeken waarbij de CO2-voetafdruk tot het minimum is herleid.
“We hopen dat het model internationaal navolging krijgt”, zegt Lisa Scriven van FTTSA, die het concept mee hielp ontwikkelen.
Het label promoot duurzaam reizen. Sleutelbegrippen zijn ecologisch beheer, laag verbruik van energie en water, geen vermijdbaar afval, recyclage, zo weinig mogelijk chemicaliën en een klemtoon op biodiversiteit. Wie als milieuvriendelijk te boek wil staan, krijgt een FTTSA-team op bezoek. Na die beoordeling volgt nog een onafhankelijk onderzoek door een panel van experts uit de toeristische sector. Elke twee jaar wordt het label herzien om zeker te zijn dat nog aan alle voorwaarden wordt voldaan.
De BRICS-landen zijn bereid om landen in de eurozone financieel te steunen. Dat heeft de Russische minister van Buitenlandse Zaken Lavrov aan IMF-directeur Lagarde laten weten.
De BRICS-landen, Brazilië, Rusland, India, China en Zuid-Afrika, zijn grote opkomende economieën.
De vijf landen willen alleen via het IMF steun bieden. Lavrov zegt dat het geen zin heeft om geld te stoppen in het Europese noodfonds EFSF, omdat daarmee de oorzaak van de financiële problemen niet zou worden weggenomen.
Hervorming
Volgens Lavrov moet het hele financiële systeem op de schop om een nieuwe economische crisis te voorkomen. In ruil voor steun aan de eurolanden wil hij de toezegging dat het IMF wordt hervormd.
De Russische president Medvedev bespreekt met Lagarde de manier waarop opkomende economieën Europa kunnen helpen met de aanpak van de schuldencrisis. De BRICS-landen gaven vorige week tijdens de G20-top in Cannes al aan dat ze steun aan de eurolanden overwogen.
De Russische minister van Buitenlandse Zaken Lavrov Verenigde Naties
